42. Pałac w Garzynie

Talia pełna atrakcji - 52 karty, 52 powody, by odwiedzić Leszczyńskie.

Pałac w Garzynie — neorenesansowa perła gminy Krzemieniewo oraz ośrodek hodowlany.

Pałac w Garzynie to okazały XIX-wieczny zespół rezydencjonalny, który od ponad stu lat jest trwałym akcentem krajobrazu wsi Garzyn. Wzniesiony pod koniec XIX w. dla rodziny Müllerów, dziś budynek i otaczający go park stanowią ważny element dziedzictwa kulturowego gminy Krzemieniewo.

Historia i kontekst

Pierwsze wzmianki o wsi Garzyn pochodzą z 1258 r. — wieś (wtedy czasem nazywana Garzyń) należała przez wieki do różnych rodów szlacheckich m.in. Bawora Wyskoty, potem do rodów Osieckich (Borków Osieckich) i Borków Gostyńskich.
W 1677 r. dobra przeszły w ręce rodu Opalińskich. W XIX w. właścicielami byli m.in. przedstawiciele rodzin Chłapowskich, Szołdrskich i Rychłowskich.
W drugiej połowie XIX w. majątek nabyła rodzina niemiecka — ostatecznie w 1878 r. trafił do rodziny Eduard Müller, a później odziedziczył go jego syn Kurt Müller.
W okresie międzywojennym (1926 r.) majątek liczył ok. 725 ha. W 1939 r. właścicielką była jego żona.
Po II wojnie światowej majątek przejęty przez państwo — z czasem funkcjonował tu gospodarczy ośrodek hodowlany (PGR / później Ośrodek Hodowli Zarodowej)

Architektura i cechy charakterystyczne

Pałac w Garzynie wzniesiono pod koniec XIX w. — w stylu neorenesansowym / neorenesansu północnoniemieckiego.
Budynek jest murowany, dwukondygnacyjny, z czerwonej cegły z białymi dekoracyjnymi elementami.
Fasada frontowa ma ryzalit, w którym znajduje się główne wejście zaopatrzone w trójarkadową loggię (na piętrze) oraz podjazd i schody prowadzące do wejścia.
W narożniku (południowo-wschodnim) znajduje się sześcioboczna / czworoboczna wieża wielokondygnacyjna, zwieńczona tarasem widokowym — to jeden z najbardziej rozpoznawalnych elementów rezydencji.
Całość usytuowana jest w parku krajobrazowym — teren zielony okalający pałac dodaje mu malowniczości i znaczenia jako zabytku rezydencjonalnego.

Dlaczego warto odwiedzić pałac?

To jedna z ciekawszych rezydencji w regionie — dobrze zachowana, z charakterystyczną wieżą i ładnym połączeniem cegły i detali architektonicznych.
Pałac jest wpisany do rejestru zabytków i pomimo przemian historycznych nie utracił swojego historycznego uroku — jest przykładem stylu rezydencjonalnego z końca XIX w.
Otaczający go park i historyczne założenie dworskie tworzą ciekawą przestrzeń do spacerów i obserwacji architektury wiejskiej rezydencji w Wielkopolsce.
Z zewnątrz: efektowna fasada neorenesansowa z ryzalitem i loggią, narożna wieża z tarasem widokowym oraz stary park krajobrazowy rozciągający się wzdłuż drogi krajowej DK12. To dobre miejsce na krótki spacer i fotograficzną sesję.
Na terenie zespołu: zachowane zabudowania folwarczne i stajnia z końca XIX w. – widoczne świadectwa dawnego życia rezydencjonalnego.
Wnętrza: pałac aktualnie pełni funkcje użytkowe (OHZ), dlatego dostęp do wnętrz i ekspozycji zabytkowych jest ograniczony — zwiedzanie wnętrz możliwe po wcześniejszym uzgodnieniu z administracją Ośrodka.

Remonty i działania ostatnich lat

Teren i zabudowania Ośrodka są przedmiotem bieżących prac gospodarczych i inwestycyjnych (ogłoszenia o remontach i zamówienia publiczne dotyczące obiektów inwentarskich i budynków gospodarstwa pojawiają się w dokumentach OHZ). W przypadku zainteresowania zwiedzaniem warto sprawdzić, czy nie trwają prace remontowe ograniczające dostęp.

Dlaczego warto odwiedzić Pałac w Garzynie?

To ciekawy przykład rezydencji neorenesansowej z regionu — atrakcyjny wizualnie obiekt przy DK12 i ważny punkt na lokalnej mapie zabytków.
Pałac i park pozwalają poczuć atmosferę dawnych majątków ziemskich i są łatwo dostępne dla podróżnych przejeżdżających między Lesznem a Gostyniem.
Dzięki temu, że budynek pełni dziś funkcję użytkową, jego otoczenie żyje i jest dobrze utrzymane — ale wnętrza wymagają kontaktu z administracją w celu zwiedzania.

Lokalizacja: wieś Garzyn w województwie wielkopolskim, powiat leszczyński, gmina Krzemieniewo.
Status zabytku: wpisany do rejestru zabytków — numer rejestru 1598/A, data wpisu: 11 września 1974 r.
Obecne przeznaczenie: siedziba Ośrodek Hodowli Zarodowej Garzyn Sp. z o.o.

Wróć do indeksu