34. Pałac Sułkowskich we Włoszakowicach
Talia pełna atrakcji - 52 karty, 52 powody, by odwiedzić Leszczyńskie.
Pałac Sułkowskich we Włoszakowicach - Pałac myśliwski | Jedyna w Polsce rezydencja na planie trójkąta.
Kliknij aby powiększyć!
Historia i architektura
- Pałac myśliwski został wzniesiony w latach 1749 – 1752 na zlecenie księcia Aleksandra Józefa Sułkowskiego jako rezydencja typu „maison de plaisance”.
- Obiekt powstał na miejscu dawnego zamku (lub dworu) rycerskiego – dobra Włoszakowice należały niegdyś do rodu Borków Gryżyńskich, a następnie rodu Opalińskich.
- Budynek zlokalizowano na sztucznie utworzonej wyspie otoczonej fosą, część elementów wody i układu parkowego włączono w kompozycję założenia.
- Pałac ma niezwykły plan równobocznego trójkąta ze wciętymi półkoliście narożnikami — co czyni go rzadkim przykładem architektury w Polsce.
- W elewacjach frontowych i bocznych użyto boniowania przy przyziemiu, pilastrów toskańskich, gładkich tynków w części wyższej oraz elementów dekoracyjnych. Nad wejściem znajduje się kamienny kartusz herbowy rodu Sulima.
- Wnętrze: Centralna Sala Trójkątna (na planie trójkąta) z zachowaną dekoracją architektoniczną. W piwnicach znajduje się grotowa sala – sala terrena – z dekoracjami roślinnymi i motywami zwierzęcymi, co bywa interpretowane jako nawiązanie do wolnomularstwa i symboliki masońskiej.
- W narożnych wnękach elewacji stały niegdyś rzeźby puttów z wojskowymi atrybutami – do dziś zachowały się dwa.
- Kopuła, która pierwotnie wieńczyła centralną część pałacu, została rozebrana (przed 1848) i zastąpiona dachem krytym, ukrytym za balustradą attykową.
- Pałac znalazł się w rękach różnych właścicieli: po Sułkowskich dobra przeszły między innymi na rzecz księcia Anhalt-Dessau. W 1923 r. majątek został wykupiony przez Skarb Państwa.
- Obecnie budynek pełni funkcję siedziby Urzędu Gminy Włoszakowice, co pomaga w jego utrzymaniu i częściowej dostępności.
Znaczenie lokalne i atrakcja turystyczna
- Pałac Sułkowskich jest uważany za unikalny w skali Polski — jedyny pałac zbudowany na planie trójkąta.
- To ważny element tożsamości gminy Włoszakowice — łączy historię, architekturę i lokalny krajobraz jako symbol rezydencji magnackiej i barokowej rozmachu.
- Obecnie budynek pełni funkcję siedziby Urzędu Gminy Włoszakowice — dzięki temu jest zadbany i częściowo udostępniany mieszkańcom i gościom.
- W jednej z oficyn pałacowych działa Izba Regionalna, w której prezentowane są zbiory etnograficzne oraz ekspozycje dotyczące Karola Kurpińskiego (kompozytor urodzony we Włoszakowicach).
- Pałac występuje często w materiałach promocyjnych regionu — ze względu na swój rzadki plan, historyczny charakter i atrakcyjność fotograficzną — stanowi wizytówkę gminy.
Co zobaczyć, co robić?
- Wejście do reprezentacyjnej Sali Trójkątnej, z portretami osób związanych z regionem (m.in. Karol Kurpiński, prymas Andrzej Krzycki).
- Spacer wokół pałacu przez park i fosę — obejrzenie bryły budynku z różnych stron i elewacji.
- W oficynach działa Izba Regionalna i Sala Widowiskowa, a także ekspozycja pamięci Karola Kurpińskiego, urodzonego we Włoszakowicach..
- Zwrócenie uwagi na elementy jak kartusz herbowy Sułimów nad wejściem, pozostałości rzeźb puttów.
- Obserwowanie groty w części podziemnej i tajemniczych motywów dekoracyjnych, które budzą zainteresowanie historyków i zwolenników symboliki masońskiej.
- Fotografie architektoniczne — nietypowy trójkątny plan pałacu, elewacje, schody, detale.
Informacje praktyczne
- Adres ul. Karola Kurpińskiego 29, Włoszakowice (często pałac jako Urząd Gminy).
- Dostęp / zwiedzanie Pałac można zwiedzać w godzinach pracy urzędu gminy (zwykle ok. 7:30–15:30) oraz poza tymi godzinami po wcześniejszym umówieniu się (kontakt z Gminnym Ośrodkiem Kultury).
- Kontakt / rezerwacje Telefon do Gminnego Ośrodka Kultury Włoszakowice: wymagane wcześniejsze umówienie wejścia.
- Parking / dojazd Pałac leży przy głównej ulicy gminy, dojazd od Leszna drogami powiatowymi; parkingi w centrum Włoszakowic.
- Godziny urzędu Godziny urzędowe — do zwiedzania w tym czasie (7:30–15:30).
- Uwagi przy zwiedzaniu Wnętrza częściowo użytkowane jako urząd — respektować pracę urzędu, unikać zakłóceń; na zewnątrz można oglądać elewacje swobodnie.
Podsumowanie
Pałac Sułkowskich we Włoszakowicach to architektoniczna perła regionu — rzadki trójkątny plan, historia związana z rodziną magnacką Sułkowskich, symbolika masońska oraz piękna bryła na sztucznej wyspie czynią go wyjątkowym miejscem wartym odwiedzenia. Jego funkcja jako siedziba urzędu gminy zapewnia dbanie o obiekt i częściowy dostęp do wnętrz. Dla turystów, historyków, fotografów i miłośników tajemnic — pałac oferuje wiele powodów do zatrzymania się, spojrzenia i refleksji.
